De gemeente Tilburg probeert werk te maken van een strengere aanpak van leegstand. Wil dat een beetje vlotten? Uit onderzoek van Woeste Grond blijkt dat het opknappen van leegstaande panden op sommige plekken heel stroef gaat: de gemeente en pandeigenaren zitten elkaar regelmatig dwars. "Dit terrein verpaupert helemaal."

Aan de Korvelseweg 75 staat een pand met drie verdiepingen. Met een beetje fantasie is er genoeg ruimte voor een woonkamer, een keuken, een badkamer en een paar slaapkamers. Het grootste minpunt: de gevel is volledig dichtgetimmerd en de houten platen reiken metershoog. Alleen de dakkapel piept er nog bovenuit. Vijf jaar geleden werden de platen als canvas gebruikt en door basisschoolleerlingen beschilderd. Ze schilderden er een speeltuin met kinderen op. Inmiddels is de muurschildering net zo verloederd als het pand zelf. Het is een aanblik waar niemand nog vrolijk van wordt.

Al dertien jaar staat dit huis, goed voor bijna honderd vierkante meter, leeg. "De kinderen die dit destijds schilderden, vragen zich nu af of er voor hen een woning is als ze gaan studeren. Dat vind ik verschrikkelijk," vertelt de Tilburgse wethouder wonen Yusuf Çelik. En dit is zeker niet de enige ‘puist in de stad’, zoals Çelik de huizen noemt: er zijn nog talloze voorbeelden van panden die in Tilburg leegstaan of die staan te verkrotten.

In Tilburg-West bijvoorbeeld, schetst Çelik. Daar stond lange tijd een woning leeg van iemand die het huis als pensioenvoorziening wilde gebruiken en geen huurders wilde toelaten. Het is een van de vele redenen waarom een pand in de stad leeg kan staan. Verbouwingen, familieconflicten, woningen die als tweede huis worden gebruikt of gewoon domweg geen geld voor renovatie: allerhande motieven komen voorbij.

Schrijnend

De gemeente schat dat er in de stad zo’n 1200 leegstaande woningen moeten zijn, waarvan ongeveer een vijfde al langer dan een jaar leeg staat. Schrijnend, noemt Çelik het. "Er staan huizen leeg terwijl er genoeg mensen zijn die een woning hard nodig hebben. We moeten alles in het werk stellen om deze huizen weer beschikbaar te maken," zegt de wethouder. Precies om die reden heeft de gemeente op 1 juli 2025 een nieuwe leegstandsverordening ingevoerd.

Volgens die verordening moeten eigenaren die een pand langer dan zes maanden leeg hebben staan, dat pand officieel melden. Gebeurt dat niet, dan krijgen zij een brief van de gemeente thuisgestuurd. Zeker 275 eigenaren hebben inmiddels al zo’n brief ontvangen, al hebben sommige eigenaren al gereageerd dat hun pand wel degelijk in gebruik is. In het uiterste geval dat eigenaren de regels aan hun laars lappen, kan de gemeente een boete van minstens 4.500 euro per woning opleggen. Althans: na goedkeuring van het ministerie.

Daarnaast gebruikt de gemeente Tilburg een zogenaamde ‘top 13-lijst’: een lijst van minstens dertien verloederde panden waar gebouwen op staan die zo snel mogelijk gesloopt, gerenoveerd of verkocht moeten worden. Momenteel staan er 21 panden op. Woeste Grond heeft gevraagd om welke panden het gaat, maar de gemeente wil niet alle panden delen vanwege de privacygevoeligheid. Wel geeft een woordvoerder aan dat er inmiddels al vier panden van de lijst zijn gehaald, doordat daar begonnen is met de renovatie of de sloop.

Rondgang

Die maatregelen klinken serieus, maar heeft de nieuwe leegstandsverordening ook écht effect? We maken een rondgang langs een paar van de meest problematische panden.

Het pand aan de Korvelseweg staat in elk geval wel op de top 13-lijst, net als het leegstaande pand op nummer 77 ernaast. De eigenaar is Hans Beeris, de vastgoedman achter Beeris Vastgoed in Oisterwijk. Hij kocht de panden in 2019 om ze te kunnen slopen en er appartementen neer te zetten, vertelt hij aan de telefoon. Waarom staat er dan nu nog niets? "De vergunning is ons onttrokken. Nu wachten we op de gemeente voor een nieuwe bouwvergunning. Tot die tijd kunnen we niks doen," vertelt hij.

Ook op de top 13-lijst: een kavel aan de Besterdring 147, in eigendom van Hamid Bengattou uit Udenhout. Hij kocht het pand in 2009 en liet het ruim tien jaar geleden slopen: sindsdien staat het kavel leeg en is het met een doek met oude foto’s afgezet. In 2016 kocht Bengattou ook het pand ernaast, op nummer 145, dat inmiddels ook al enkele jaren leegstaat. De twee locaties ontsieren de buurt enorm, vindt een ondernemer uit de buurt. "Het ziet er niet uit. We kampen met woningnood en dit terrein verpaupert helemaal. Wij zijn er echt niet blij mee."

Via de telefoon zegt eigenaar Bengattou dat ook hij er met de gemeente niet uitkomt. Bengattou wil graag slopen om er een winkelpand neer te zetten met drie woningen erboven. "Dat mag niet van de gemeente: van hen mag ik er maar één woning boven bouwen. Ik heb wel drie verschillende ontwerpen ingediend, maar die zijn door de gemeente allemaal afgewezen. Ik krijg niet wat ik wil," zegt hij. "Ik vind het gek dat op andere plekken wel drie etages mogen worden gebouwd en dat ik dat niet mag doen."

Bengattou vertelt dat de gemeente eerder aangaf dat hij met zijn ontwerpen niet aan de parkeernormen voldeed. Daarop kocht hij vijf parkeerplaatsen, op een terrein aan de overkant. Hij liet er een grote, zwarte bus parkeren, zodat niemand anders er gebruik van zou kunnen maken. De plannen voor het kavel op nummer 147 liggen vooralsnog stil. "Wat we wel gaan doen, is het pand op nummer 145 renoveren om te verhuren. Daar beginnen we in april mee."

In een reactie erkent de gemeente dat er sprake is van ‘een verschillend inzicht’ tussen de gemeente en zowel Beeris als Bengattou. "Het kost tijd om bij deze panden tot een oplossing te komen," zegt een woordvoerder.

Lees het hele verhaal via woestegrond.org