Yohannes Habtu Berhe aan het werk met de afbeelding van zijn woord: 'duif'.
Yohannes Habtu Berhe aan het werk met de afbeelding van zijn woord: 'duif'. (Foto: Gerard Sanberg)

Zomerschool: taal en andijviestamp

TILBURG - Muziekdocent Michael Breukers heeft tien leerlingen, vier keyboards, één drumstel en een microfoon en nog een uur om te repeteren voor het optreden tijdens de lunch. Aan de bak dus. De twee meiden die zeggen dat ze Nederlands kunnen lezen, gaan op het podium achter de microfoon staan. Ze giechelen en zetten een rap in: Nederland is helemaal plat!

Door Gerard Sanberg

We zijn op het Schakel College, een bijzondere school in de Reitse Hoevenstraat. Directeur Cristel van der Wolf: “Dit is sowieso een aparte school, maar nu is er ook een speciaal project gaande: de Zomerschool.” Akkoord, eerst iets over het Schakel College zelf dan. Er zitten twee- tot driehonderd leerlingen op, volgens Van der Wolf. Nou zeg, kan dat niet wat preciezer? “Nee”, is het antwoord, “want het varieert nogal. Bij ons zitten kinderen tussen de twaalf en de achttien jaar die pas kort in Nederland zijn. Ze kennen de taal niet en het is ons werk om ze die te leren.” De leerlingen zitten ook niet lang op het Schakel College, hooguit twee jaar. “Daarna gaan ze naar het gewone onderwijs.” En ze stromen het hele jaar door in, daarom is het leerlingenaantal niet zo precies.

54 nationaliteiten
Zoals te verwachten zijn de verschillen tussen de leerlingen groot. Er zitten 54 verschillende nationaliteiten op het Schakel College, met de Eritreërs als grootste groep. Het gaat daarbij ook niet alleen om kinderen van vluchtelingen, er zijn ook nogal wat kinderen van arbeidsmigranten. Van der Wolf: “Wij denken eigenlijk niet in nationaliteiten maar in niveauverschillen. Kunnen ze lezen of zijn ze analfabeet? Kunnen ze Engels? Dat soort zaken.”

Zomerschool
Een nieuwe taal leren is een proces van lange adem. Als er pauzes vallen in dat proces gaat de taalbeheersing weer achteruit. Vandaar het plan voor de Zomerschool om de lange pauze van de grote vakantie op te vullen. De gemeente Tilburg vond dit zo’n goed idee dat er zelfs subsidie voor was, mits er maar aandacht was voor de taalontwikkeling. “Dat wordt ook gecontroleerd hoor”, voegt Van der Wolf eraan toe. “Er komt extern evaluatieonderzoek met een enquête onder de deelnemers.”

Deze vrijdag is de laatste dag en hij wordt afgesloten met een gezamenlijke lunch van andijviestamppot. Tijdens die lunch komt het muziekoptreden, een rap door tien leerlingen onder regie van de muziekdocent: “Nederland is helemaal plat!”

De duif van Yohannes
Bij taalontwikkeling hoort woordenschat. Gisteren is de Zomerschool op excursie geweest naar Madurodam en hebben ze onderweg in de bus hardop woorden geoefend die ze zagen: Brug! Weg! Stoplicht! Zee! Vandaag maken de leerlingen tekeningen bij een woord dat ze zelf gekozen hebben. Yohannes werkt geconcentreerd aan zijn duif, maar hij wil wel even praten. Hij is zestien jaar en hij komt uit Eritrea. Hij is hier met zijn familie: “Mijn broertje zit hier ook op school. Wij wonen in Tilburg Noord.”

Dokter worden
Ja, hij heeft in Eritrea ook op school gezeten maar dat was anders dan hier. Hoezo anders? “Met 30 in de klas. Hier veel minder.” En straks, heeft hij een idee wat hij na school wil gaan doen? Het ontbreekt hem niet aan ambitie: “Dokter worden!”

‘Niet op je mobieltje!’
Bij de muziekrepetitie zit Yohannes een tijdje achter een keyboard, maar het optreden laat hij aan zich voorbijgaan. En tijdens de repetitie en het optreden en de lunch blijkt, dat in minstens één opzicht Eritrese jongeren niet verschillen van hun Nederlandse leeftijdgenoten. Voortdurend moeten docenten manen: “Niet op je mobieltje kijken!”

De lunch
Om half één wordt de zelfbereide lunch van andijviestamppot met worst in de aula uitgeserveerd. De worst is natuurlijk halal en hij ruikt goed. De kookploeg krijgt een applausje. En dan, als iedereen genoeg gegeten heeft en alle mobieltjes weer zijn opgeborgen, is daar het moment van het optreden.

Het optreden
De tekst van de rap staat op een bord en de leerlingen moeten die, begeleid door keyboards en drumstel, ritmisch zeggen. Maar ze concentreren zich op de woorden, niet op het ritme. Toch ontstaat tenslotte, onder luide regie van Breukers, samenspel: “Kom dans met mij, kom zing met mij, kom blijf bij mij!” Applaus!

Meer berichten

Het lokale nieuws in uw mailbox ontvangen?

Aanmelden