Bij de Kapel O.L. Vrouw ter Nood wordt op vrijdagavond 8 mei voor de zeventiende keer Maria Zingt gehouden. Aanvang 19.30 uur. Maria Zingt is een uniek event. Nergens bestaat een soortgelijk zangevenement. Het vindt plaats in de openlucht bij het rijksmonument aan de Kapelhof in het hartje van de stad. Dit pleintje ligt bezijden de Oude Markt recht tegenover de Heikesekerk.
Elk jaar staat Maria Zingt in het teken van een bepaald thema uit de zeer rijke en vele eeuwen oude Mariadevotie. Dit jaar is dat het fenomeen van Lourdesgrotten. Zoals gebruikelijk wordt ook nu weer een gratis boekje aan de bezoekers uitgedeeld. Dit keer gaat het in woord en beeld over de wereldwijde cultuur van Mariagrotten in Tilburg, Brabant, België en zelfs in Paramaribo.
Het is zoals gebruikelijk geschreven door erfgoedspecialist Paul Spapens. In Stadsnieuws stelt hij elke week de populaire rubriek over de Prent van Cees Robben samen. Het boekje is fraai vormgegeven door de Tilburgse vormgeefster Ingrid Andela. In het 64 pagina’s tellende boekje staan 21 Lourdesgrotten beschreven. Alle grotten zijn voorzien van een adres zodat het gemakkelijk is om ze zelf een keer te gaan bekijken. Waar mogelijk met de fiets, bepleit fietsliefhebber Paul Spapens.
Tilburgs Marialied
In het boekje staat ook de tekst van een in 1936 door de Tilburgse priester-kunstenaar Frans Siemer geschreven Marialied. Het is opnieuw getoonzet door de Tilburgse componist Harry Swinkels. Het ‘Lied van de Brabantse eer’ staat op de ‘playlist’ van Maria Zingt. Een belangrijk aspect van de Mariadevotie zijn Marialiedjes. Daarvan bestaan er tientallen. Tijdens Maris Zingt wordt een selectie van twaalf Marialiedjes samen gezongen door de aanwezigen. De opzet lijkt op Tilburg Zingt. De samenzang wordt begeleid door Gemengd Koor De Bron onder leiding van dirigent en pianist Harry Swinkels.
Dit bijzondere culturele evenement wordt georganiseerd door de beheerstichting van de Kapel O.L. Vrouw ter Nood. Deze kapel merkt, net als veel andere Mariakapellen in Brabant, een groeiende belangstelling voor de Mariedevotie. Dat uit zich ook steeds in het bezoek aan Maria Zingt. Wat dit evenement extra bijzonder maakt is dat jaarlijks voor een ander aspect van de Mariadevotie aandacht wordt gevraagd. Zo draagt de organisatie bij aan de vergroting van de kennis over Mariadevotie.
Mariaerfgoed in Tilburg
Deze is in Tilburg altijd groot geweest. Het meest voorkomende erfgoed in Tilburg is gerelateerd aan de Mariadevotie. Tijdens Maria Zingt wordt jaarlijks een nieuw boekje over steeds weer een ander Mariaonderwerp gepresenteerd. In de loop van zeventien jaar Maria Zingt is zo een kleine bibliotheek aan boekjes over Mariaonderwerpen gegroeid. Dit jaar vertelt het gratis boekje het verhaal van de Lourdesgrotten, ook wel Mariagrotten genoemd.
Ooit telde Tilburg een flink aantal van deze monumenten van volksdevotie. Ze zijn echter allemaal afgebroken. Het boekje geeft onder meer door middel van historische foto’s een overzicht van Tilburgse Lourdesgrotten. Zo wordt duidelijk dat zelfs in de Hasseltse Kapel een Lourdesgrot heeft gestaan. Deze is in 1972 afgebroken.
Grotten in de directe omgeving van Tilburg
In de directe omgeving van Tilburg kunnen Lourdesgrotten worden bezocht in Moergestel, Gilze, Baarschot (in de buurt van Diessen), Oirschot en Ravels (B). In Brabant bestaan nog ruim dertig van deze monumenten, waaronder in Sint Willebrord en Katwijk bij Cuijk. De meest bijzondere is te vinden in Aarle-Rixtel. Hier staat een grot met een grotkapel. In Aarle-Rixtel werd in 2024 nog een nieuwe grot gebouwd, een sterk voorbeeld van de hedendaagse belangstelling voor dit fenomeen. In het boekje staan de oudste Lourdesgrotten van Brabant (Dongen), van Nederland (Maastricht) en van België (Houthulst).
Duizenden Lourdesgrotten wereldwijd
Lourdesgrotten zijn altijd een op schaal nagebouwde kopie van de grot in Lourdes waar Maria in 1858 aan Bernadette verscheen. In 1874 werd in het Vaticaan een kopie gebouwd. In navolging verrezen wereldwijd duizenden Lourdesgrotten. In het boekje wordt een Mariagrot in Paramaribo als voorbeeld gegeven. In het boekje passeren talloze curieuze feiten de revue, zoals de toegepaste bouwmaterialen (hoe laat je er iets als een rots uitzien), de opmerkelijke verscheidenheid aan afbeeldingen van Bernadette en het inmetselen van originele stenen uit de echte Lourdesgrot.
Het boekje heeft als titel ‘Lourdesgrotten, verbeelding van volksdevotie’. Er zijn er 1.000 van gedrukt. De ervaring heeft geleerd dat ze hun weg vinden over heel de wereld. Na afloop van Maria Zingt zijn ze gratis op te halen in de Kapel O.L. Vrouw ter Nood.
[KADER]
Tilburgse firma bouwde tientallen Lourdesgrotten
Wat in het verhaal van Lourdesgrotten in Tilburg niet mag ontbreken is het feit dat de Tilburgse firma Verbraak daar in was gespecialiseerd. Verbraak bouwde tientallen van deze grotten, waaronder in Mariahout in de buurt van Veghel. Deze bestaat nog steeds. In het boekje staan niet eerder gepubliceerde foto’s van de bijzondere specialiteit van dit Tilburgse bedrijf.
Piet Verbraak had een in religieuze kunst gespecialiseerd atelier aan de Noordstraat. Het pand op nummer 103-105 is goed herkenbaar aan de twee beelden boven in de gevel. Deze stellen zomer en winter voor. Op een kunstige manier werden van cement grotten en hele rotspartijen gecreëerd, of ‘gecementeerd’. In Tilburg kun je nog steeds een goed beeld krijgen van wat deze firma presteerde. De Kruisweg in het Peerke Donders Park is een schepping van Verbraak. Het nagebootste graf waarin Jezus na zijn kruisdood werd bijgezet lijkt veel op een Lourdesgrot.
