Als je het woord letterlijk neemt – en waarom zou je dat niet doen? - is een filosoof iemand die van wijsheid houdt. Maar als dat je beroep is, wat doe je dan de hele dag? Stadsnieuws vroeg het de Tilburgse filosoof Ralf Bodelier: wat doet een filosoof de hele dag – en brengt dat nog wat op?

Tekst: Gerard Sanberg

Foto’s: Gert-Jan Remmers/Nononsens

Ralf Bodelier (64 jaar, getrouwd, twee kinderen, woont sinds 1980 in Tilburg) grinnikt. Want hij heeft géén filosofie gestudeerd. “Nee, ik deed een lerarenopleiding geschiedenis hier op het Moller. Daarna studeerde ik theologie en ik promoveerde aan de juridische faculteit. Maar wél op een filosofisch proefschrift over een betere wereld voor iedereen.”

Met die titel zitten we bij de kern van zijn filosofische bekommernis, zo blijkt. Een betere wereld voor iedereen lijkt veel gevraagd, maar: “Het kán wel”, stelt Ralf. “En, sterker nog: het gebeurt, want voor de meeste mensen wordt de wereld stapje voor stapje beter. Veel mensen denken dat het slecht gaat met Nederland en de wereld. Maar in enquêtes daarover zit een opvallende tegenspraak. Veel mensen antwoorden ‘het gaat goed met míj, maar het gaat slecht met óns’. En dat is vreemd: wanneer iedereen zegt dat het goed gaat met hem of haar, dan gaat het toch ook goed met ons allen?”

Optimisme en pessimisme

Waar komt die sombere overtuiging vandaan dat het niet goed met ons gaat? “Die gedachte is vrij jong”, zegt Ralf. “Grofweg tot de jaren zeventig was de stemming optimistisch: we gingen vooruit en het zou steeds beter worden. Dat we er nu anders over denken, is ons voor een groot deel aangepraat. Het komt dus niet uit onze eigen ervaring. We zijn rijker, gezonder, veiliger en gelukkiger dan 25, 50 of 100 jaar geleden. We krijgen er, wereldwijd, elke dag, acht uur levensverwachting bij. Toen ik geboren werd, mocht ik verwachten 69 jaar te worden. Een Nederlands kind dat nu geboren wordt, mag verwachten 83 jaar te worden. Maar radicale politici spinnen garen bij pessimisme. Milieuorganisaties bestaan bij gratie van het geloof dat het dramatisch slecht gaat met het milieu. En de media geven deze visies door.”

Wijzer worden

Maar om terug te keren naar het begin: wat doet een filosoof nu de hele dag? “Nou, ik lees, schrijf artikelen en boeken, geef lezingen en colleges, en organiseer inspiratiereizen”, antwoordt Ralf. “Ik heb een werkkamer op het Trappistenklooster bij Moergestel. Daar wandel ik twee keer per week naartoe. Als ik door die poort naar binnen ga, dan kom ik los van de hectiek van alledag. De rust, de stilte. Het klokgelui. Een betere plek om na te denken is er niet.” Lachend: “Rijk word ik er niet van, maar wel wijzer: hoop ik.”

Ralf Bodelier organiseert regelmatig 'vooruitgangswandelingen' door Moerenburg. Meer weten? Kijk op www.curicos.nl